“We voelen ons verbonden, maar niet gebonden.”

Bij melkveehouderij De Waaistap in Heeswijk-Dinther werken ­Noortje en Nico Miedema dagelijks aan een bedrijfsvoering waarin biodiversiteit, dierenwelzijn centraal staan.

De boerderij, die ze ­hebben overgenomen van Noortjes ouders, telt 250 melkkoeien, 120 stuks jongvee en 80-90 Belgische kruislingvaarzen. Waar veel melkveehouders hun kalveren na twee weken verkopen, houden de ­Miedema’s hun dieren tot aan de slacht en verzorgen zij de volledige opfok in eigen beheer. Hun omschakeling naar natuurinclusieve landbouw komt voort uit een diepgewortelde verantwoordelijkheid: wat kun je als boer doen om biodiversiteit te versterken?

Biodiversiteit is voor De Waaistap geen abstract begrip, maar een essentieel onderdeel van een gezond ecosysteem. “Alles hangt met elkaar samen”, vertelt Noortje. “We zien dat het ecosysteem de afgelopen jaren kwetsbaarder is geworden. Het herstelt nog steeds, maar het wordt minder robuust.”

De urgentie voelt ze dagelijks. “Ik wil niet meemaken dat mijn dochters later vragen: had je dit niet zien aankomen? Iedereen kan iets doen. Alle beetjes helpen. En gelukkig zien steeds meer mensen hoe belangrijk biodiversiteit is – juist óók voor de manier waarop wij ons bedrijf runnen.”

De Waaistap zet breed in op maatregelen die bijdragen aan meer leven boven en onder de grond. Zo beschikt de boerderij over kruidenrijk grasland, ingezaaid met bloemenmengsels die insecten aantrekken en de bodemstructuur verbeteren. Daarnaast is meer dan 2 hectare aan bijenranden aangelegd – dit zijn waardevolle stroken die insecten aantrekken en de biodiversiteit zichtbaar versterken. Ook zijn vogelakkers, een uilenkast (waar 2 kerkuilen nestelen) en diverse heggen aangeplant, die variatie in leefgebieden creëren. De Miedema’s telen bovendien eigen eiwitgewassen, zoals veldbonen en kikkererwten. De kikkererwten worden geteeld voor humane consumptie, de veldbonen vormen een krachtvoervervanger. Dit draagt niet alleen bij aan een rijk bodemleven, maar verkleint in geval van de veldbonen tegelijk de afhankelijkheid van externe input. Met een zogenaamde BeeÔtel monitort het bedrijf de ontwikkeling van de biodiversiteit, zodat resultaten meetbaar worden gemaakt.

Hoewel de ambities groot zijn, ziet De Waaistap ook praktische uitdagingen. Maatregelen zoals bijenranden of extensief grasland leveren geen direct financieel rendement op,. “Het is tijdsintensief en regelingen dekken vaak net niet de kosten”, legt Noortje uit. “Als we dezelfde tijd hadden gestoken in uitbreiding van onze veestapel, hadden we financieel misschien meer resultaat gezien.” Toch blijft hun keuze bewust: “We bouwen aan toekomst­bestendigheid. Dat is óók waarde. Uiteindelijk geloof ik dat deze manier van werken ons juist sterker maakt.”

De Waaistap werkt intensief samen met Van Loon Group, binnen hun keten ‘Rund op z’n Best’ (RoB). Die samen­werking brengt rust, duidelijkheid en nieuwe inzichten met zich mee. “Je committeert je aan een mooie samenwerking, zonder dat je gebonden wordt. Er is respect voor elkaars bedrijfsvoering en er ontstaan waardevolle leermomenten.” Van Loon Group ondersteunt actief bij biodiversiteits­initiatieven. Zo hielpen medewerkers bij het aanplanten van heggen, wat direct bijdraagt aan een rijkere biodiversiteit. Tegelijkertijd ziet Noortje kansen: “Het mag best nog meer. Kijk naar Friesland Campina, daar krijgen we een toeslag als we onze CO₂-footprint verlagen. Dat stimuleert echt.”

Op het gebied van ketenregie ervaart De Waaistap dat de samenwerking met Van Loon Group zichtbare resultaten oplevert. De organisatie denkt mee over optimale slacht­rijpheid, wat leidt tot betere kwaliteit en een hogere kwaliteitstoeslag. “Van Loon investeert tijd en kennis in haar veehouders. Ook de totstandkoming van de prijs is duidelijk.” Transparantie is een belangrijk onderdeel van deze samenwerking. Slachtgewichten worden direct gedeeld en de gezamenlijke selectie voor de slacht geeft beide partijen inzicht in kwaliteit en resultaat. Daarnaast biedt het jaarlijkse ‘Rund op z’n Best’ evenement waardevolle kennisdeling, net als bezoek aan één van de fabrieken van Van Loon Group.

Vooruitkijkend zet De Waaistap sterk in op verduurzaming. De ambitie is helder: CO₂-neutraal worden. Dat doen ze door externe input te verlagen en juist meer koolstof in de bodem vast te leggen. “We streven naar optimale biodiversiteit – boven én onder de grond.” Hun advies aan collega boeren en ketenpartners is een­voudig maar krachtig: gewoon beginnen. “Iedereen heeft een eigen verantwoordelijkheid. Met kleine stappen kom je al heel ver.”